FCE Speaking: jak wygląda egzamin ustny B2 First i jak się przygotować

Część ustna B2 First (dawniej FCE) trwa 14 minut, zdaje się ją w parze z drugim kandydatem i ma cztery części. Przez dwie z nich mówisz głównie do egzaminatora, a przez dwie rozmawiasz z osobą, której zwykle wcześniej nie znasz. To właśnie ta druga połowa najbardziej zaskakuje osoby, które uczyły się angielskiego w polskiej szkole.

Format poniżej pochodzi ze strony Cambridge English o formacie B2 First.

Kto jest w sali

Dwóch egzaminatorów i dwóch kandydatów (czasem trzech, wtedy egzamin trwa 20 minut). Jeden egzaminator prowadzi rozmowę i zadaje pytania. Drugi siedzi z boku, nie odzywa się i ocenia. Ocenę wystawiają obaj.

Kandydat w parze nie jest Twoim rywalem. Nie ocenia się was względem siebie, a dobra rozmowa z partnerem pomaga obu stronom.

Część 1: rozmowa wstępna (ok. 2 minuty)

Egzaminator zadaje każdemu kilka pytań o życie: skąd jesteś, co robisz w wolnym czasie, jakie masz plany. Cambridge opisuje to jako mówienie o przeszłych doświadczeniach, obecnej sytuacji i planach na przyszłość.

Odpowiadaj dwoma, trzema zdaniami. „Yes, I do” na „Do you like cooking?” to stracona okazja. Lepiej:

Yes, quite a lot. I usually cook on Sundays, because during the week I don't have time. Last weekend I tried to make ramen for the first time, and it was a disaster, but a tasty one.

Część 2: długa wypowiedź o zdjęciach (1 minuta + 30 sekund)

Dostajesz dwa zdjęcia i pytanie wydrukowane nad nimi. Masz mówić przez minutę bez przerwy: porównać zdjęcia i odpowiedzieć na pytanie. Potem partner dostaje swoje zdjęcia, a Ty odpowiadasz na krótkie pytanie o jego zdjęcia, przez około 30 sekund.

Najczęstszy błąd Polaków w tej części: szczegółowy opis każdego zdjęcia po kolei, jak na maturze. W B2 First nie opisuje się zdjęć, tylko je porównuje i odpowiada na pytanie. Minuta mija bardzo szybko, a pytanie nad zdjęciami jest tym, za co naprawdę dostajesz punkty.

Both pictures show people… but in the first one…, whereas in the second…Porównanie w jednym zdaniu. The main difference is that… I'd say the people in the first picture are probably enjoying it more, because…Przejście do pytania nad zdjęciami. It's hard to say for sure, but they might…Przypuszczenie zamiast opisu.

Część 3: zadanie we dwoje (2 minuty + 1 minuta)

Egzaminator daje wam pytanie i pięć podpowiedzi w formie diagramu, na przykład „Why might people choose to live in a big city?” z hasłami typu praca, transport, rozrywka. Przez dwie minuty rozmawiacie o podpowiedziach, a potem egzaminator prosi o podjęcie wspólnej decyzji w minutę.

Tu ocenia się, jak rozmawiasz z drugą osobą: czy reagujesz na to, co mówi, pytasz o zdanie, zgadzasz się albo nie. Monolog przez dwie minuty, nawet bezbłędny, wypada źle.

Shall we start with this one?Rozpoczęcie rozmowy z partnerem. What do you think about…? That's a good point. I'd also add that… I'm not sure I agree. Don't you think that…?Grzeczna niezgoda. So, which one shall we choose? I'd go for… What about you?Przejście do decyzji.

Część 4: dyskusja (ok. 4 minuty)

Egzaminator zadaje pytania na temat z części 3., ogólniejsze i bardziej abstrakcyjne: „Do you think cities will become more or less popular in the future?”. Możesz odpowiadać osobno, ale warto też nawiązywać do tego, co powiedział partner.

I agree with what Kasia said about…, and I'd add that…Nawiązanie do partnera. It depends on the person, but in general… One example that comes to mind is…

Za co są punkty

Cambridge ocenia część ustną w pięciu obszarach: gramatyka i słownictwo, organizacja wypowiedzi (discourse management), wymowa, komunikacja z rozmówcą (interactive communication) i ogólne wrażenie. Opisy poziomów są w materiałach Cambridge dla nauczycieli.

W praktyce oznacza to dwie rzeczy, które Polakom sprawiają najwięcej kłopotu:

• Organizacja wypowiedzi. Liczą się słowa łączące myśli: „whereas”, „on the other hand”, „that's why”. Lista luźnych zdań wypada słabo.
• Interakcja. W części 3. i 4. trzeba pytać partnera o zdanie i reagować na nie. Dla osób przyzwyczajonych do odpowiadania nauczycielowi to coś nowego.

Typowe błędy

• Opisywanie zamiast porównywania w części 2.
• Niepilnowanie pytania nad zdjęciami. Minuta mija, a odpowiedzi na pytanie wciąż nie było.
• Monolog w części 3. Partner ma też coś powiedzieć.
• Za krótkie odpowiedzi w części 1. i 4.
• Milczenie, gdy brakuje słowa. Lepiej powiedzieć „I'm not sure what it's called, but it's a kind of…”.

Jak ćwiczyć

1. Mów na głos z minutnikiem. W części 2. minuta jest bezwzględna, więc trzeba wyczuć, ile to jest.
2. Ćwicz porównania na dowolnych dwóch zdjęciach z telefonu: dwa zdania o podobieństwach, dwa o różnicach, trzy o pytaniu.
3. Rozmawiaj z kimś w parze. Części 3. nie da się przećwiczyć w pojedynkę, bo sprawdza właśnie reagowanie na drugą osobę.

Jeśli zdajesz też maturę, porównaj format z przebiegiem matury ustnej z angielskiego. Zadania wyglądają podobnie, ale oceniane są inaczej.